Denkkracht wordt een grondstof. Door enorme investeringen in rekenkracht wordt "intelligentie" goedkoper, sneller en breder beschikbaar. De praktische consequentie: je kunt denkwerk parallel inzetten — alsof je extra capaciteit hebt — maar alleen als je weet waar je die denkkracht op loslaat (context) en hoe je de uitkomst controleert (controleerbaarheid).
Wat ondernemers hier vaak missen
Veel ondernemers zien AI als "handige tool": sneller teksten, sneller samenvatten, sneller een voorstel. Dat is lineair: je plakt AI aan bestaand werk.
Het structurele punt is anders:
- Als denkkracht 10x goedkoper wordt, dan veranderen je bottlenecks.
- Niet "kunnen we dit bedenken?" maar "kunnen we het sturen, controleren en herhalen?"
Dit is hetzelfde patroon als bij andere grondstoffen die goedkoper werden:
- Toen rekenkracht goedkoper werd, ging alles naar software.
- Toen bandbreedte goedkoper werd, ging alles naar cloud en video.
- Nu wordt denkkracht goedkoper — er ontstaat ruimte voor parallelisatie, varianten, scenario's, controle, iteratie.
Het mechanisme achter "goedkoop en schaalbaar"
Je hoeft het exacte pad van datacenters niet te volgen. Je hoeft alleen te snappen dat:
- Er kapitaal in compute stroomt (investeringen).
- Dat vertaalt zich naar capaciteit.
- Capaciteit drukt de kostprijs en verhoogt de performance.
- En daarmee wordt "intelligentie" breed inzetbaar.
AI-capaciteit is niet schaarser aan het worden. Het wordt juist minder schaars.
Wat dit betekent in de 3 universele processen
1) Vraag — Offerte — Opdracht
Wat gebeurt er als denkkracht goedkoop wordt?
- Je kunt 20 varianten maken: scope, pricing, voorwaarden, argumentatie, risico's.
- Je kunt scenario's draaien: "wat als we 10% duurder zijn?", "wat als we levertijd aanpassen?"
- Je kunt segmenteren: "dit is de offerte-versie voor klanttype A/B/C".
Nieuwe bottleneck: niet varianten genereren — maar varianten selecteren met goede context en controleerbaarheid (marge, leverbaarheid, fit).
2) Opdracht — Planning — Uitvoering — Oplevering
- Je kunt planningen parallel simuleren (capaciteit, route, productvolgorde, shift-mix).
- Je kunt risico's eerder zien (waar loopt het vast?).
Nieuwe bottleneck: constraints en kwaliteitscriteria expliciet maken (controleerbaarheid), plus uitzonderingen vastleggen (unieke context).
3) Oplevering — Factuur — Geld
- Je kunt afwijkingen massaal signaleren: factuur vs levering, contract vs uren, disputen, betaalgedrag.
- Je kunt opvolging en escalatie consistent maken.
Nieuwe bottleneck: "Wat is correct?" + "wat doen we bij afwijkingen?" (controleerbaarheid + beslisregels).
Diagnose: 10 snelle vragen
Beantwoord per proces (offerte / uitvoering / factuur):
- Waar is denkwerk nu duur omdat het in hoofden zit?
- Waar doen jullie "één variant" omdat meer varianten te veel werk is?
- Waar zou parallel denken waarde geven (scenario's, uitzonderingen)?
- Welke beslissingen worden nu te laat genomen omdat analyse te veel tijd kost?
- Welke fouten herhalen zich omdat niemand tijd heeft om patronen te zien?
- Waar wordt kwaliteit bewaakt door "ervaring" in plaats van expliciete checks?
- Waar zit werk dat eigenlijk een keuze is tussen 3–5 opties?
- Waar is doorlooptijd vooral besluit-tijd?
- Waar zijn overdrachten traag omdat informatie niet compact is?
- Waar is "meer denken" direct = meer marge of minder faalkosten?
Valkuilen
- Output-inflatie: 20 varianten maken zonder selectie-mechaniek — meer ruis, geen snelheid.
- Tool-fetish: alles proberen omdat het kan — geen focus, geen vliegwiel.
- Schijncontrole: "iemand kijkt ernaar" is geen controleerbaarheid; dat is schuld verschuiven.
Mini-oefening (30 minuten)
Kies één proces en schrijf 3 zinnen:
- Als denkkracht 10x goedkoper wordt, dan wordt het rendabel om ______ parallel te doen.
- Dat is alleen waardevol als we de context hebben van ______.
- En de uitkomst is alleen bruikbaar als we het kunnen controleren op ______.